NECDET BULUZ
Son aylarda ekonomide yaşanan sorunlar işsiz sayısını patlama yaşanmasına neden oldu. Her geçen yıl daha da büyüyen işsizliğin alınan onca önleme rağmen hala yükselmeye devam etmesi endişe de yaratıyor. Ancak artan işsizliğin giderilmesi yönünde bir umut da görünmüyor.
Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) Mart 2019’a ilişkin açıkladığı iş gücü istatistiklerine göre, Türkiye genelinde 15 ve daha yukarı yaştakilerde işsiz sayısı, Martta geçen yılın aynı ayına göre 1 milyon 334 bin kişi artarak 4 milyon 544 bin kişiye çıktı.
Her zaman olduğu gibi biz yine resmi rakamlar üzerinden yola çıkarak değerlendirme yapacağız. Şunu da biliyoruz ki, her zaman resmi rakamlar da gerçekler yansıtmıyor. İşsiz sayısında da resmi rakamların dışında gerçek işsiz sayısının 7 milyona yaklaştığı görülüyor.
Küçümsenmemesi gereken bir rakam.
Kaldığımız yerden devam edelim.
Aynı dönemde işsizlik oranı ise 4 puan birden yükselerek yüzde 14.1 oldu. İşsizlik oranı, Martta bir önceki aya göre ise 0.6 puan düşüş gösterdi.
Söz konusu ayda 15-24 yaş grubunu içeren genç işsizlik oranı 7.5 puan yükselerek yüzde 25.2 oldu. İşsizlik oranı, 15-64 yaş grubunda ise 4 puan artışla yüzde 14.3 olarak gerçekleşti.
Türkiye’de istihdam edilenlerin sayısı, martta geçen yılın aynı dönemine göre 704 bin kişi azalarak 27 milyon 795 bin kişi, istihdam oranı ise 1.7 puanlık azalışla yüzde 45.4 olarak kayıtlara geçti.
Söz konusu dönemde, tarım sektöründe çalışan sayısı 240 bin, tarım dışı sektörlerde çalışan sayısı 464 bin kişi azaldı. İstihdam edilenlerin yüzde 17.3’ü tarım, yüzde 19.7’si sanayi, yüzde 5.5’i inşaat, yüzde 57.4’ü ise hizmetler sektöründe yer aldı.
İş gücü, Martta 2018’in aynı dönemine göre 630 bin kişi artarak 32 milyon 339 bin kişi, iş gücüne katılma oranı ise 0.5 puan artışla yüzde 52.9 olarak gerçekleşti.
Martta herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşuna bağlı olmadan, yani güvencesiz çalışanların oranı da geçen yılın aynı dönemine göre, 1.5 puan artarak yüzde 33.9 oldu.
Her 4 işverenden 1’inin de güvencesiz çalıştığını ortaya koyan verilere göre işverenlerde güvencesiz çalışma oranı Mart 2019’da geçen yılına aynı ayına göre 7.3 puan artarak yüzde 23.1 olarak gerçekleşti.
Veriler Türkiye’de sayıları 1 milyon 277 bini bulan işverenlerin 284 binini hiçbir sosyal güvencesi olmadığını gösteriyor. Tarım dışı sektörde güvencesiz çalışanların oranı yüzde 23.1 olurken, tarım sektöründe bu oran yüzde 85.6 seviyesinde gerçekleşti.
TÜİK’in Mart ayına ilişkin açıkladığı işsizlik verileri kimi uzmanlara göre, gerçek işsizlik rakamlarını tam olarak yansıtmıyor.
TÜİK bu verilere iş bulma ümidi olmadığı için iş aramayan 563 bin işsizi, ev kadını olma, öğrencilik ve emeklilik gibi nedenlerle iş aramayan ancak çalışmaya hazır olduğunu belirten 1 milyon 706 bin kişiyi ve mevsimlik çalışan 117 bin işsizi dahil etmiyor.
Yukarıda “Gerçek işsiz sayısı 7 milyona dayandı” dememizin nedeni de işte buradan kaynaklanıyor.
Mart ayındaki 4 milyon 544 bin işsize hesaba katılmayanlar eklendiğinde işsiz sayısının 6 milyon 930 bin kişiye ulaştığı görülüyor.
Bir başka pencereden işsizliği değerlendirdiğimizde de her 4 gençten birinin işsiz olduğunu görmekteyiz. Üniversite mezunu gençlerin de bu işsizler sınıfı içinde çok önemli bir yer tuttuğunu da özellikle belirtmeliyiz.
Ekonomideki kötü gidiş, istihdam yaratacak yatırımların önünü kesiyor. İstihdam yaratılmayınca iş olmuyor. Hatta bazı iş yerlerinin kapanması da bu işsizler ordusuna yeni katılımların olmasına da yol açıyor. Konuya geniş pencereden baktığımızda önümüzdeki aylarda da işsizliğin yine gündem oluşturmaya devam edeceği görülüyor.
İşsiz sayısının artması demek, sosyal barışın da tehdit altında olduğu demektir. İşsizliğin getireceği sıkıntılar hiç kuşkusuz sosyal yaşamı da kökten etkiler. İşsizlik nedeni ile boşanmalar, intiharlar cinayetler, hırsızlık ve gasp gibi olaylarda da artışlar oluyor.
Artan nüfusumuza istidam yaratacak iş alanları açamadığımız sürece işsizliğin de önüne geçilmesi şu an için imkânsız görünüyor.
necdetbuluz@gmail.com
www.facebook.com/necdet.buluz
Yazıları posta kutunda oku